Ο λαουτζικισμός, απώτατο στάδιο του λαϊκισμού


του Ανδρέα Τρουμπή, (καθηγητής Οικολογίας, Πρώην Πρύτανης Πανεπιστημίου Αιγαίου)

Στις έκτακτες συνθήκες ή στις πρωτόγνωρες καταστάσεις που ζούμε, τα πάντα δοκιμάζονται με ασυνήθεις όρους αλλά και με δριμύτητα. Πρωτίστως ο Λόγος, ο δημόσιος Λόγος, συλλογικός ή ατομικός. Και κατ’ επέκταση, η γλώσσα ως συντακτική αρχή της δυνατότητας μας να κατανοήσουμε, να αποφασίσουμε και να πράξουμε ενώπιον αυτών των καταστάσεων. Πολύ φοβούμαι ότι και γλώσσα και Λόγος δοκιμάζονται βάναυσα, ταλαιπωρώντας καθημερινά το μυαλό μας, πιο πολύ κι από αυτήν την «άδεια τσέπη» μας. Αν καθίσει κανείς να στοχαστεί τα θεμελιώδη παράδοξα, τις απροκάλυπτες αντιφάσεις και τις συγκεκαλυμμένες αντιθέσεις, την πομπώδη ανοησία ή την περισπούδαστη αγραμματοσύνη αυτού του μυστήριου α-πολιτικού δράματος που αυταρέσκως τιτλοδοτείται ως το «Τέλος της Μεταπολίτευσης», πιθανότατα να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η «μητέρα των μαχών» για τη συντήρηση αυτής της ενοχοποιημένης Μεταπολίτευσης δίνεται στο πεδίο της γλώσσας.

Η επίπλαστη μάχη περί τη Μεταπολίτευση υποτίθεται ότι δίδεται μεταξύ εκσυγχρονισμού και λαϊκισμού. Στην πραγματικότητα…

στα τηλεπαράθυρα μάχονται ο δήθεν εκσυγχρονισμός έναντι των δήθεν κεκτημένων του λαϊκισμού, με όρους «real-επαρχιωτισμού». Είτε έτσι είτε αλλιώς, η λατρεμένη πολυσημία της νέο-ελληνικής εκδοχής του μεταμοντέρνου επιτρέπει και τα δύο. Αφού εντρυφήσαμε στις βαθύτερες έννοιες του «πατριωτισμού» ως οδηγού στη συμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων, πύκνωσε απότομα ο χρόνος της αναζήτησης της «νέας αφήγησης» για την Ελλάδα ή/και της «αλλαγής παραδείγματος» στην Παιδεία. Κι όποιος κατάλαβε τί πρακτικά συνεπάγονται αυτά, κατάλαβε. Αν τούτο παγιδεύει κι αφοπλίζει τη γλώσσα, υπάρχει κάτι πιο ύπουλο που αναδύεται: ο λαός γίνεται σταδιακά «κοσμάκης» ή «λαουτζίκος», κι η αυθύπαρκτη ευθύνη των «ταγών» έναντι του λαού για εμπνευσμένη ηγεσία μετασχηματίζεται σε μέτρο της ψυχικής οδύνης που τους κατακλύζει για τα δεινά του «κοσμάκη». Εγγίζουμε το απώτατο στάδιο του λαϊκισμού, το λαουτζικισμό.

Ο λαουτζικισμός, σε αντίθεση με το λαϊκισμό, δεν απευθύνεται απλώς στο «μέσο πολίτη» ή στη «μέση επιθυμία», υιοθετώντας τους ως πολιτικό πρόγραμμα ή συγκρίνοντας αρνητικά το λαό με αορίστως οριζόμενες ελίτ. Δεν εκφεύγει απλώς από συγκροτημένα αναλυτικά σχήματα περί τάξεων, πολιτικών εντάξεων ή αρχών, οδηγώντας έτσι στο εννοιολογικό χάος. Ο λαουτζικισμός, υπό τις τρέχουσες συνθήκες, στοχοποιεί πλέον φυσικά πρόσωπα, ανήμπορος εκ φύσεως να αντιπαρατεθεί με θέσεις, είτε ορθές είτε εσφαλμένες. Και διατηρεί για τους φορείς του την εξαιρετικά βολική θέση να επιλέγουν κατά περίπτωση ή συγκυρία το στόχο-θύμα τους, χωρίς να οφείλουν εξήγηση για την επιλεκτικότητα αυτή. Το περίεργο της ιστορίας είναι ότι τα πρωτεύοντα θύματα του λαουτζικισμού φαίνεται να είναι, προς στιγμήν τουλάχιστον εκ των συνθηκών, οι όποιοι πολιτικοί τολμούν να πουν ή να πράξουν οτιδήποτε εκτός του πλαισίου του πανδήμου λαϊκισμού.

Δείτε: η επιστολή των 16 του ΠαΣοΚ επέβαλε συγκλονιστικές εξελίξεις στο πολιτικό σκηνικό. Ουδείς αποτίμησε τη συμβολική της δυναμική. Το ζήτημα ήταν ποιος τους έβαλε να το κάνουν κι όχι εάν είχαν κάτι να πουν ή εάν σηματοδότησε κάτι ουσιώδες ως προς την απόλυτη κυριαρχία του Αρχηγού. Υπό την επήρεια της, ο βουλευτής κ. Γ. Λιάνης ανεξαρτητοποιήθηκε, οι βουλευτές κκ. Γ. Φλωρίδης και Εκ. Νασιώκας απεχώρησαν από τη Βουλή παραδίδοντας την έδρα τους κι ένας Πρωθυπουργός «παραιτήθηκε», εάν ορθώς κατάλαβα το τελευταίο. Πλην όμως, τη νύφη της ύβρεως ως αποστατών επλήρωσαν εντέλει οι δύο αξιοπρεπείς. Οι μόνοι που ευθαρσώς διατύπωσαν τις προσωπικές πολιτικές θέσεις τους -αιτούσες συναίνεση παρεμπιπτόντως- αλλά και που δεν έθεσαν υπό αμφισβήτηση την κομματική αριθμητική. Ο «ανεξάρτητος» παρέμεινε στο απυρόβλητο…

Στην ίδια λογική, ο κ. Κυρ. Μητσοτάκης και η κυρία Χαρά Κεφαλίδου πραγματοποίησαν όσα προ καιρού είχαν εισηγηθεί, με τον τρόπο του ο καθένας, ως συμβολισμό-πρόκληση, με όση μερικότητα τους καταλογίζει καθένας, προς το σώμα των Βουλευτών. Αυτών που εισπράττουν καθημερινώς χιλιάδες πενταδάκτυλες διαμαρτυρίες από την Άνω και Κάτω Πλατεία. Η αθλιότητα του λαουτζικισμού και προς τη μία και προς τον άλλον είναι απτή: την κυρία Κεφαλίδου την αγνόησαν επιδεικτικά, για τον κ. Μητσοτάκη επισείουν τη Ληξιαρχική Πράξη Γεννήσεως και το «Πόθεν Έσχες» του. Καμία ενασχόληση με την ουσία των προτάσεων και της κίνησης τους. Ακόμα και για να αποδείξουν τον, κατ’ αυτούς, λαϊκίστικο χαρακτήρα των προτάσεων και κινήσεων τους. Αντίθετα, θωπεύουν αυτό το κακομεταφρασμένο «κίνημα» των «αγανακτισμένων», επειδή ως φτωχόπαιδα μάλλον οι ίδιοι δεν είχαν την ευκαιρία να μάθουν σε βάθος ξένες γλώσσες: «θυμωμένοι με την αναξιότητα» σας είναι.

Ο λαουτζικισμός προάγει το νόμο του «λυντσαρίσματος». Ας μην παίζουν μ’ αυτόν. Γιατί έρχεται η ώρα που από το ιστορικό του «έχειν» θα αναζητηθεί αυτό του «πράττειν». Και τότε οι σημερινοί φορείς του λαουτζικισμού θα είναι τα επόμενα, μαζικά θύματα του.

ΠΗΓΗ

Καταχωρίσθηκε στὴν κατηγορία Άρθρα. Φυλάξτε τὸν μόνιμο σύνδεσμο στὰ ἀγαπημένα σας.

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...

Αὐτὸς ὁ ἱστότοπος χρησιμοποιεῖ τὸ Akismet γιὰ νὰ μειώσει τὰ ἀνεπιθύμητα μηνύματα. Μάθετε τί συμβαίνει μὲ τὰ δεδομένα τῶν σχολίων σας.